Linia kolejowa nr 16: zawirowania i powroty

Historia polskiej kolei według Marcina Czecha, odc. 74

Dzisiaj napiszę kilka słów o kolejnej linii kolejowej nie wykraczającej poza teren województwa łódzkiego. Chodzi o „szesnastkę”, przebiegającą od Łodzi Widzew przez Zgierz, Ozorków i Łęczycę, a kończącą się w Kutnie, gdzie łączy się z „trójką”.

Początek budowy tej linii datuje się na rok 1920. Najwcześniej, bo już trzy lata później, otwarto odcinek ze Zgierza do Łęczycy. W 1926 roku można już było dojechać do samego Kutna.

Również w 1920 roku rozpoczęła się budowa odcinka omijającego stację Łódź Kaliska. Tutaj budowę kilkukrotnie przerywano, aby w końcu oddać ten fragment linii do użytku w 1931 roku.

Elektryfikację tej linii przeprowadzono w dwóch etapach. Pod koniec 1969 roku pierwszy pociąg elektryczny przejechał z Łodzi Widzew do Zgierza. Elektryfikację reszty linii ukończono 30 maja 1981 roku.

Stały ruch pasażerski prowadzony jest tą linią na odcinku Zgierz – Kutno. Część linii omijająca Łódź Kaliską nie zawsze jednak była w ten sposób używana. Od 1988 do 2002 roku tą częścią „szesnastki” prowadzony był jedynie ruch towarowy, wszystkie pociągi pasażerskie kierowane były przez dworzec Kaliski. Historia powtórzyła się w larach 2004-2008. Choć akurat w rozkładzie 2008/2009 trudno było uznać ruch pasażerski za regularny – wytrasowano tędy tylko pociąg „Skrzyczne” z Bielska-Białej do Gdyni, który był sezonowcem. Mało tego, już w czerwcu 2009 przekierowano go na Łódź Kaliską i znów łódzki fragment „szesnastki” był tylko towarowy. Ruch pasażerski na dwa miesiące wrócił w roku 2011, gdy przetrasowano tamtędy część pociągów pośpiesznych, ale gdy tylko odcinek Łódź Widzew – Łódź Kaliska odzyskał pełną przepustowość, „szesnastka” znów widziała tylko pociągi towarowe.

Na dobre ruch pasażerski na łódzkim odcinku „szesnastki” wrócił w roku 2014, po inauguracji Łódzkiej Kolei Aglomeracyjnej. Część pociągów tego przewoźnika kursuje przez dworzec Kaliski, część bezpośrednio do Zgierza. Od tego momentu na całej długości linii były tylko dwie przerwy w ruchu. Pierwszą był remont wiaduktu nad ul. Łagiewnicką w Łodzi pomiędzy czerwcem a wrześniem 2017 roku. Wówczas wszystkie pociągi były przekierowane przez dworzec Kaliski. Druga – na odcinku ze Zgierza do Kutna – związana była z modernizacją tamtego odcinka w latach 2020-21. Za pociągi ŁKA uruchomiona była Zastępcza Komunikacja Autobusowa, pociągi PKP IC jeździły objazdem przez Łowicz (po LK 15 i łącznicy 532).

Obecnie „szesnastka” jest używana zarówno przez wszystkie rodzaje pociągów pasażerskich, jak i ruch towarowy. Sprawę nieco utrudnia fakt, że to linia jednotorowa, a możliwości mijania składów raczej niewiele. Do tego to linia mocno obciążona, gdyż prowadzony jest tędy ruch z Łodzi w kierunkach północnych (Szczecin, Gdańsk). Szkoda, że nikt nie wpadł na to, by od Zgierza do Kutna wybudować drugi tor, tak jak jest na „piętnastce” między dworcem Kaliskim a Zgierzem.

Na koniec nieco danych technicznych tej niezbyt długiej linii:
Oznaczenie w tabeli D29: 16
Zarządca: PKP Polskie Linie Kolejowe
Długość: 71,027 km
Rozstaw szyn: 1435 mm
Sieć trakcyjna: 3 kV DC
Prędkość maksymalna: 120 km/h

O autorze

Urodzony w Jeleniej Górze, obecnie mieszkający na Pomorzu. Komunikacją miejską interesuję się od wczesnego dzieciństwa, ale moim "konikiem" są pociągi i mojego autorstwa najczęściej będą artykuły związane z żelaznymi drogami i taborem tam kursującym.