Linia kolejowa nr 27 – nie zelektryfikowana alternatywa dla „osiemnastki”

Dzisiaj wspomnę o linii kolejowej, która była zbudowana początkowo na dwóch niemal skrajnych prześwitach i dopiero pod koniec istnienia II Rzeczypospolitej została zunifikowana na tor normalny. Chodzi o linię nr 27, łączącą Nasielsk z Toruniem Wschodnim przez Płońsk, Raciąż, Sierpc i Lipno.

Pierwszy odcinek powstał już w 1902 roku, choć był bardzo krótki. Łączył bowiem Toruń z Lubiczem. Miał on rozstaw szyn 1435 mm. Mimo że odcinek miał tylko nieco ponad 10 km, miał spore znaczenie gospodarcze ze względu na obsługę młynów. Przewożono tamtędy również importowane z carskiej Rosji zboże.

W czasie I Wojny Światowej po napaści Niemiec na Rosję i rozpoczęcia okupacji terenów „Kongresówki” zostało wybudowane przedłużenie tej linii do Nasielska, jednak na prześwicie szyn 600 mm i do tego nie w dokładnym przebiegu dzisiejszej „27”. Lubicz stał się stacją przesiadkową dla mieszkańców Torunia jadących dalej w stronę Lipna czy Sierpca.

Po wojnie linia została znacjonalizowana przez II RP i rozpoczęto unifikację prześwitu torowiska. 30 czerwca 1924 roku został oficjalnie uruchomiony odcinek z Nasielska do Sierpca. Przebudowa trwała dalej, ale odcinek z Sierpca do Torunia otwarto dopiero 23 stycznia 1937 – niedługo przed II Wojną Światową.

Były plany elektryfikacji tej linii. W latach 80-tych, realizując projekt „Wielkiej elektryfikacji”, zaplanowano powieszenie trakcji nad torami w latach 1996-2000. Jednak na planach się skończyło – ustrój kraju zmienił się w 1989 roku i do planu zelektryfikowania tej linii nie powrócono.

Linia jest w użyciu zarówno pasażerskim, jak i towarowym. Nie jest to jednak historia ciągła. W 2004 roku pociągi pasażerskie przestały jeździć z Nasielska do Sierpca. Dwa lata później połączenie to zostało przywrócone przez Koleje Mazowieckie, które kupiły wagony spalinowe VT627, a później 214Mb (SA135). Zaś w 2007 na pół roku zniknęły połączenia z Sierpca do Torunia. Arriva przywróciła je składami MR/MRD. W 2020 roku pociągi między Sierpcem a Toruniem znów przestały kursować, powróciły na trasę dopiero w styczniu 2022 roku.

W taki sposób ruch jest prowadzony do dzisiaj. Sierpc jest stacją graniczną pomiędzy połączeniami realizowanymi przez KM i Arrivę. Nie ma żadnego pociągu bezpośredniego poprowadzonego tą linią, chętni do jazdy z Torunia do Nasielska muszą przesiadać się właśnie w Sierpcu. Pociągi dalekobieżne z Mazowsza w kierunku Torunia trasowane są dwutorową zelektryfikowaną „osiemnastką”, choć linia 27 mogłaby być dla niej alternatywą… I tak zapewne przez lata było. Teraz PKP Intercity brakuje dobrego taboru spalinowego. Na prędkości uzyskiwane na tej linii (100 km/h można rozwinąć tylko z Nasielska do Cieksyna, na większości linii jest 60 lub 70 km/h) wystarczającą byłaby SU42-10XX, jednak te pojazdy przeznaczone są do obsługi lżejszych pociągów. Zakupione w Pesie Gamy psują się niemiłosiernie, a dodatkowo znajdują się w innych częściach kraju. Zaś pożyczane z Czech „Nurki” (seria 754) nie są już sprzętem nowym i w polskich warunkach też się psują. Powoli zaczyna mścić się kasowanie na potęgę spalinowozów SU45 i SU46, które mimo że idealne nie były, to akurat tutaj by się sprawdziły.

Na koniec dane techniczne tej linii: