Opisałem już dwa rodzaje szynobusów Pesy. Dziś chciałbym zająć się trójczłonowym pojazdem tego producenta, który – zanim trafił na polskie tory – zrobił furorę na Kolejach Włoskich (oprócz rejonu Brescii, gdzie okazało się, że Alpy nie są dla tego pojazdu). Chodzi o kolejne rozwinięcie rodzin 214M i 218M, a więc o pojazdy 219M, nazwane „Atribo”.
Cechy szczególne
Ten pojazd to trójczłonowy szynobus. Z klasycznym taborem jednak nie można go łączyć ze względu na inne sprzęgi – zamiast zderzaków i sprzęgów śrubowych zastosowano automatyczne sprzęgi Scharfenberga, co wyklucza możliwość współpracy z innymi pojazdami. Wersja dla Województwa Pomorskiego ma jednak zwykłe urządzenia cięgłowo-zderzne (sprzęgi śrubowe, zderzaki).
Wnętrze jest częściowo niskopodłogowe. Pojazd ma dwie toalety, ale tylko jedna jest dostosowana do potrzeb osób niepełnosprawnych. Pojazdy dla Włoch mają przedział I klasy, w tych przeznaczonych dla Polski jest wyłącznie II klasa.
Z Bydgoszczy na włoskie szlaki
Pociągi te zaczęły powstawać po 2006 roku. Najpierw wyprodukowano jednostki tego typu dla Kolei Włoskich, gdzie zostały oznaczone ATR220. 27 sztuk w latach 2006-2010 zbudowano dla Ferrovie del Sud Est. Dwie sztuki w roku 2009 zbudowano i przekazano do Ferrovie Nord Milano i tam się okazało, że na dużych wzniesieniach często defektują. Dodatkowo pojawiły się pęknięcia ram wózka, w związku z czym te dwie jednostki w czerwcu 2022 poszły do sprzedaży (zostały kupione przez Modertrans). Kolejnych 12 sztuk w 2009 roku otrzymał przewoźnik Ferrovie Emilia Romagna, po połączeniu w 2012 roku z Azienda Trasporti Consorziali przemianowanego na Trasporto Passeggeri Emilia-Romagna. Oprócz tego 58 sztuk pomiędzy 2013 a 2021 roku dostał przewoźnik Trenitalia.
Zachodniopomorskie – zamiast wysłużonych SA110
Pierwsze Atribo dla województwa zachodniopomorskiego zaczęły docierać tam w czerwcu 2010 roku. Zastąpiły mocno zajeżdżone poniemieckie pociągi VT24. Ostatni pociąg w ramach zamówienia dla tego województwa dostarczono pod koniec stycznia 2011. Obsługują głównie trasy Szczecin – Piła, Szczecin – Szczecinek i Szczecin – Kołobrzeg, sporadycznie pojawiając się na trasach Koszalin – Mielno czy Sławno – Darłowo. W związku z dostarczeniem hybrydowych Impulsów (EN63H), województwo, mogąc hybrydami obsłużyć połączenie Szczecin – Kołobrzeg – Koszalin, wystawił w marcu 2023 na sprzedaż pojazdy 007, 008 i 009. W dwóch procedurach przetargowych nie wpłynęły żadne oferty. Trzecia rozpoczęła się w sierpniu 2023. Cena została obniżona i te pojazdy trafiły do Polregio.
Pomorskie – pociągi dla PKM
W 2014 roku województwo pomorskie zamówiło siedem pojazdów 219M do obsługi Pomorskiej Kolei Metropolitalnej. Składy miały dotrzeć na przełomie 2014 i 2015 roku, ale w zamian za doposażenie pociągów w superkondensatory i wysuwane stopnie zewnętrzne wyrażono zgodę na przesunięcie terminu na czas od kwietnia do sierpnia 2015. Regularną obsługę jednostki SA136 na PKM zaczęły z dniem 01 września 2015, a gdy w grudniu 2022 Polregio przejęło obsługę PKM, wszystkie Atribo znalazły się na stanie tego przewoźnika.
Koleje Wielkopolskie – z Ziemi Włoskiej do Polski
Jednostki sprzedane przez Ferrove Nord Milano do Modertransu zaoferowano Kolejom Wielkopolskim. Przewoźnik podpisał umowę z zakładem bardziej znanym z produkcji tramwajów w styczniu 2025 roku. Trwa jeszcze proces polonizacji, doposażenia i certyfikacji na polską sieć kolejową. Po jego zakończeniu 219M zapewne pojawią się na trasie do Wągrowca, gdzie są największe potoki podróżnych.
„Smerf” na torach
Ze względu na malaturę pociągów w barwach Województwa Zachodniopomorskiego w Polsce na ten skład mówi się żargonowo „Smerf”. Trzy jednostki tego typu sprzedane do Polregio jednak już nie mają niebieskiego malowania. Te zakupione przez Województwo Pomorskie siłą rzeczy nigdy niebieskie nie były.
Dane techniczne
| Typ | 219M |
| Producent | Pojazdy Szynowe Pesa Bydgoszcz |
| Silnik | MAN D2876LUE623 |
| Moc znamionowa | 2 x 382 kW |
| Prędkość konstrukcyjna | 140 km/h |
| Maksymalna prędkość eksploatacyjna | 120 km/h |
| Masa służbowa | 108 t |
| Długość | 55,57 m |
| Liczba miejsc siedzących | 150+7 |
Zobacz też
Pomimo że nie wszystkie pojazdy 219M ze względu na inne urządzenia cięgłowo-zderzne mogą współpracować z pojazdami 214M i 218M, jednak od nich się wywodzą. Warto więc zapoznać się z materiałami dotyczącymi także tych dwóch typów szynobusów zbudowanych w Bydgoszczy.
