Towarzystwo Miłośników Wrocławia ma w swoich zasobach więcej wagonów zbudowanych przez Linke-Hoffmann. Berolina jest najstarsza, ale jest też wagon przypominający nieco pojazd produkowany później (od 1957 roku) przez chorzowski Konstal (wagon typu N). Nasz bohater to LH T25 Standard.
Pochodzenie „Standardów”
Wagony te były produkowane w zakładach Linke-Hoffmann Werke we Wrocławiu w latach 1925-1929. To pojazdy dwukierunkowe, dwustronne. Zastosowano w nich zakryte pomosty, rozsuwane drzwi i potrójne resorowanie. Przestrzeń pasażerską wyposażono w 6 rzędów siedzeń w układzie 2+1. Były one wyściełane aksamitem, a ruchome oparcia pozwalały na ustawienie się frontem do kierunku jazdy – niezależnie od tego, w którą stronę jechał wagon.
Dzieje wagonu
Jeden z ostatnich „Standardów”
Niestety, nieznana jest przedwojenna historia naszego dzisiejszego bohatera – oprócz tego, że został zbudowany w 1929 roku, a więc był jednym z ostatnich wyprodukowanych „Standardów”.
Wagon po wojnie
Po 1945 roku został włączony do taboru MPK Wrocław, ale nie wiadomo dokładnie, kiedy zakończono jego eksploatację u miejskiego przewoźnika. Wiadomo tylko, że wówczas przeszedł pod władanie Towarzystwa Miłośników Komunikacji Miejskiej i pod skrzydłami tej organizacji był do 2003 roku. Później tramwaj przejął Urząd Miasta Wrocławia, pod jurysdykcją którego było już kilka „Standardów” (m.in. „Baba Jaga”, którą opiszę innym razem), choć głównie to były wozy gospodarcze.
„Standard” staje się „Juliuszem”
W dniu 13 marca 2009 roku – w rocznicę przybycia Juliusza Słowackiego do Wrocławia – wagon otrzymał imię „Juliusz”. Zaś w 2010 roku pojazd został włączony do taboru Towarzystwa Miłośników Wrocławia.
Obcy świetlik
Charakterystyczną cechą „Juliusza” był pojedynczy świetlik na tablicę kierunkową nad motorniczym, prawdopodobnie zdemontowany z któregoś wagonu N z chorzowskiego zakładu Konstal. Inne „Standardy” miały coś podobnego, ale podzielone na dwie części i z funkcją bardziej ozdobną niż świetlika. Po remoncie pojazdu z roku 2020 świetlik z „enki” został zdemontowany i przywrócono oryginalny wygląd tej części czoła.
Miejsce pobytu
Pojazd przez długi czas stacjonował w ZET IV „Borek” na Powstańców Śląskich. Gdy jednak w 2016 roku zlikwidowany został zakład Protram, zajmujący dawny ZET V „Popowice” przy ul. Legnickiej, cały tabor historyczny – również „Juliusza” – przestawiono właśnie tam. Wagon pojawia się podczas imprez okolicznościowych, a także na linii historycznej.
Dane techniczne
| Typ | Standard |
| Model | T25 |
| Producent | Linke-Hoffmann Werke Breslau |
| Silniki trakcyjne | Siemens |
| Moc znamionowa | 2 x 42 kW (?) |
| Prędkość maksymalna | b.d. |
| Masa całkowita | 11,05 t |
| Długość | 9,6 m |
| Szerokość | 2,1 m |
| Wysokość | 3,25 m |
| Liczba miejsc siedzących | 21 |
| Liczba miejsc ogółem | 47 |
Zobacz też
W serii o pojazdach zabytkowych z Wrocławia pojawił się też skład „Jaś” i „Małgosia”. Zachęcamy do zapoznania się z tym materiałem.







